Metodoloji & Rehber

• Sitedeki her sayı veritabanındaki gece hesaplanmış bir kayıttan gelir; sayfa hesap yapmaz, okur.
• Boş değer her yerde “veri yok” yazılır ve asla 0 sayılmaz; filtrelerden geçmez, ortalamalara girmez.
• Her kart bir tazelik satırı taşır: verinin zamanı ve niteliği (“gün sonu”, “gece hesaplandı”, “15 dk gecikmeli”). Tazelik SLA'sı aşılırsa “gecikmeli” görünür.
• Skorlar sıralama araçlarıdır, öneri değildir. Yüzdelik skor “evrenin/kategorinin üst yüzde kaçında” demektir; 50 medyandır.
• Yapay zekâ yalnız yorumlar ve atıf gösterir; hesaplamalar deterministik motorlardadır.

Değer: F/K, PD/DD, FD/FAVÖK, FD/Satış, F/NA; sektör medyanına ve sektörün orta %50 aralığına göre; Graham sayısı ve PEG. Düşük çarpan yüksek skor verir; kâr negatifse ilgili çarpan “veri yok”dur.

Kalite: Piotroski F-Skor (0–9), kâr → nakit dönüşüm oranı, marj trendi, Beneish M-Skor (kazanç manipülasyonu bayrağı).

Sağlık: Altman Z, net borç/FAVÖK, faiz karşılama, cari oran. Banka ve sigorta için standart şablon yoktur; tablo boş görünür.

Büyüme: Satış, FAVÖK ve net kâr büyümesi; önceki dönem TÜFE ile bugüne taşınarak reel hesaplanır. Nominal büyüme ayrıca gösterilir; enflasyon üstü olmayan büyüme reelde negatiftir.

Temettü: Verim (son 12 ay), kesintisiz ödeme yılı sayısı, reel temettü büyümesi.

Teknik & Momentum: EMA/SMA eğilimi, RSI(14), MACD, ADX(14), kırılım tazeliği, desteğe/dirence uzaklık, XU100'e göre göreli güç. Gün sonu fiyatlarıyla hesaplanır.

Para Akışı: Takas/AKD dağılımı, yabancı payı değişimi, fon pozisyonları (taşıyan fon sayısı ve aylık değişimi, ortalama ağırlık) ve kalabalıklaşma bayrakları.

Risk: 60 günlük yıllık oynaklık, 1 yıllık azami düşüş, beta (XU100), tarihsel VaR %95 (1 gün), 5 günlük kuyruk kaybı, 20 günlük ortalama ciro (likidite). Risk skoru yüksekse risk düşüktür.

Kart her gece yenilenir; bilanço geldiğinde ilgili katmanlar bir sonraki gece güncellenir. Kesişim satırı ve rozetler (“kırılım”, “temettü sezonu” vb.) aynı kayıttan gelir.

Kategoriler: Değer, Kalite, Sağlık, Büyüme, Temettü, Teknik/Momentum, Para Akışı, Mevsimsellik (bu ay + gelecek ay, güven skoru eşiği), Haber/KAP (son N günün yönü), Sektör rüzgârı (sektör endeksinin ana endekse göre gücü), Katalizör evresi (Araştırma Departmanı notu). Verisi olmayan kategori “n/a” sayılır ve ne pozitife ne negatife girer.

Kesişim Radarı'nda “en az 8/11 pozitif”, “hiç negatif yok” ve zorunlu kategori filtreleri kullanılır; aynı tablo AI Trade paketinin başında modellere verilir. Pozitif sayısı yüksek olmak “iyi hisse” değil, birçok bağımsız açıdan uyumlu olmak demektir.

Baz senaryo, hissenin sektör endeksindeki emsal çarpanlarının (F/K, PD/DD; banka/sigorta için sektörel ölçüt) son 4 çeyrek kazancına ya da defter değerine uygulanmasıyla bulunur; Ayı ve Boğa aynı çarpanın sektör dağılımındaki alt/üst çeyreğidir. 12 aylık patika baz hedefe doğrusal yakınsamadır.

Yeni bilanço geldiğinde ya da 30 günde bir yeniden hesaplanır; her revizyon (tarih, üç fiyat, neden) hisse sayfasının Temel + Senaryo sekmesinde listelenir. “Baz potansiyel” = baz / son fiyat − 1. Senaryo hedef fiyat tavsiyesi değildir; girdiler değişince değişir.

Güven skoru: (pozitif yıl + 2) / (pozitif + negatif yıl + 4). Bu Bayesçi düzeltme az yıl gözlenmiş dönemlerin 1,00 veya 0,00 gibi uç oranlar üretmesini engeller; 0,50 nötr, 0,65 üstü belirgin pozitif eğilimdir.

Yetersiz örnek: n < 8 yıl ise rozet görünür; sıralamalarda bu satırlar öne çıkarılmaz.

Bitmemiş ay: İçinde bulunulan ay kapanmadığı için ortalama, kazanma oranı ve güven hesaplarına katılmaz.

Bazlar: Nominal (TL kapanış), XU100'e göre fazla getiri (endeks etkisi çıkarılır), reel (TÜFE arındırılmış), USD (aylık ortalama kurla). Yüksek enflasyon dönemlerinde nominal seriler sahte pozitiflik üretir; reel ve fazla getiri bazlarına bakın.

Anormal yıl dışlama: ±2σ dışındaki yıllar isteğe bağlı olarak dışarıda bırakılır.

Tüm evren ve tüm modlar gece önceden hesaplanır; sayfa yalnız okur.

Hacim patlaması: 5 seans ortalama hacmi ≥ k × 30 seans ortalaması (k config'te).

Endeksi etkileyenler: Günlük getiri × endeks ağırlığı (piyasa değeri × fiili dolaşım).

Genişlik: Yükselen/düşen sayısı, MA50/MA200 üstü oran, 52 hafta zirve/dip sayısı, endeks-katılım uyumsuzluğu.

Sektör rotasyonu: Sektör endeksinin ana endekse göre farkı; momentum × göreli güç kadranı (öncü, zayıflayan, geride, toparlanan).

Piyasa rejimi: Yükseliş / yatay / düşüş / yüksek oynaklık; hisse sıralamasına girmez, bağlamdır.

Seans içi veriler 15 dakika gecikmelidir; gün sonu tabloları 18:40 kapanışından sonra kesinleşir.

Getiri: 1A / 3A / 6A / 1Y fiyat getirilerinin kategori medyanına göre yüzdelik sırası (pencereler 21/63/126/252 işlem günü).

Risk: Yıllık oynaklık, azami düşüş, Sharpe ve Sortino (risksiz faiz: politika faizi vekili). Yüksek skor = düşük risk.

Büyüklük: Fon büyüklüğü ve yatırımcı sayısının kategori içi sırası.

İçerik Sağlığı: Fonun son aylık portföy raporundaki hisselerin Hisse Kartı genel skorlarının, portföy ağırlığıyla ortalaması; sonra kategori içinde yüzdeliğe çevrilir. Portföyün Hisse Kartı ile eşleşen payı (kapsama) asgari eşiğin altındaysa boyut hesaplanmaz. Hisse taşımayan fonlarda (para piyasası, borçlanma) bu boyut yoktur.

Genel skor, hesaplanabilen boyutların config/funds.yaml'daki ağırlıklarla ortalamasıdır; eksik boyut ortalamadan düşer. Kategoride 3'ten az fon varsa ya da fiyat geçmişi asgari gün sayısının altındaysa skor üretilmez. Fiyat geçmişi ücretsiz plan depolama bütçesi nedeniyle şimdilik yalnız hisse ağırlıklı fonlar için yüklenir; diğer kategoriler skor alamaz.

Net para akışı: Fon büyüklüğündeki günlük değişimden fiyat hareketinin payı düşülür (TEFAS ayrı akış verisi yayımlamaz). 1H / 1A / 3A / 6A / 1Y toplamları günlük büyüklük serisi biriktikçe dolar; birikmeden “veri yok”.

Kurucu pazar payı: Kurucunun kategorideki fonlarının büyüklük toplamı / kategori toplamı.

Fon ↔ hisse: Hisse başına, son aylık portföy raporunda o hisseyi asgari ağırlığın üzerinde taşıyan fon sayısı; önceki aya göre değişimi; taşıyan fonlardaki ortalama ağırlık. Kaynak KAP fon portföy dağılım raporlarıdır; ay sonu itibarıyladır, sonraki ayın ilk günlerinde yayımlanır (en az birkaç hafta gecikme). Aynı bilgi Hisse Kartı'nın Para Akışı katmanına girer.

5 sorunun her seçeneği 0–3 puandır; toplam puan sırayla Temkinli (≤ 4), Dengeli (≤ 8), Büyüme (≤ 12), Atak (≤ 15) profiline eşlenir. Her profil bir kategori dağılımı (%) verir. Her kategoride genel skoru en yüksek 2 fon seçilir ve kategori ağırlığı eşit bölünür; skorlu fon yoksa kategori “skorlu fon yok” olarak işaretlenir.

Kayıt anında fonlar ve hedef ağırlıklar dondurulur. İşçi her gece başlangıçtan bu yana ağırlıklı fiyat getirisini (yeniden dengeleme yok), güncel ağırlıkları ve hedeften sapmayı yazar; sapma 5 puanı aşarsa uyarı verilir. Anket ve profil tablosu config/funds.yaml'dadır; eğitim aracıdır, tavsiye değildir.

Zaman ağırlıklı getiri (TWR): Nakit giriş/çıkışlarının etkisini ayıklamak için dönem, her nakit hareketinde bölünür; alt dönem getirileri zincirlenir. Başlangıç 100 endeksi olarak çizilir; para ağırlıklı getiriden (sizin zamanlamanız) farklıdır.

Reel ve USD getiri: TWR'den TÜFE arındırılır; USD getirisi aylık ortalama kurla hesaplanır.

Oynaklık, beta, azami düşüş: Günlük özkaynak serisinden; beta XU100'e göre.

VaR / CVaR %95: Tarihsel yöntem: son 1 yılın günlük getiri dağılımında %5 eşiği ve eşiğin altındaki ortalama kayıp.

Yoğunlaşma: En büyük pozisyon payı ve Herfindahl endeksi; sektör dağılımı; ortalama korelasyon.

Likidite: Pozisyonun 20 günlük ortalama cironun belirli payıyla kaç günde çözüleceği.

Stres senaryoları: USD/TRY +%10, faiz +500 bp, XU100 −%15 şoklarının beta ve duyarlılıklarla portföye etkisi.

Portföy metrikleri gece hesaplanır; işlem girdikten sonraki gece güncellenir.

Her model 100.000 ₺ sanal sermayeyle başlar; kararlar seans öncesi kilitlenir ve özetlenir (SHA-256). Sıralama TWR'ye göredir; BIST 100, TÜFE, USD ve TLREF kıyasları aynı grafikte verilir. Karne, risk metrikleri ve sicil aynı portföy motorundan gelir. Sezon kuralları AI Trade sayfasında listelenir.

Claude, rapor gününde elde bulunan Arena verisiyle (Hisse Kartı, kesişim, finansal tablolar, değerleme senaryosu, son 30 günün haber ve KAP kayıtları) tek hisse için rapor yazar: özet, iş modeli, finansallar, değerleme, katalizörler, riskler, karşı tez. Senaryo fiyatları modelin değil değerleme motorunundur. Evren BIST 100; günlük üretim sınırı ve 30 günlük yenileme aralığı config'tedir. Her rapor atıf listesi taşır; veri olmayan konuda “veri yok” yazılır.

• Fiyatlar (gün sonu): borsapy, yedek yfinance; 18:40 çekim, 19:30 teyit. Seans içi 15 dk gecikmeli, 30 gün saklanır.
• Finansal tablolar: borsapy (İş Yatırım), yedek Fintables; günlük + KAP bilanço bildirimiyle tetiklenir. Enflasyon düzeltmesi TÜFE ile.
• KAP bildirimleri: seans içi 10 dk, diğer saatlerde 60 dk aralıkla.
• Haber ve raporlar: yatırım-sirketim köprüsünden 5 dk aralıkla (salt okuma).
• Fonlar: künye ve ücret günlük; fiyat ve varlık dağılımı 19:00 ve 22:00; fonun taşıdığı hisseler KAP aylık portföy raporlarından (ay sonu itibarıyla, sonraki ayın ilk günlerinde).
• Makro: EVDS (TÜFE, faiz, TLREF) günlük + yayın taraması; kur ve emtia 15 dk / gün sonu; küresel endeksler gün sonu.
• Takas / AKD: Matriks, gün sonu. Analist hedefleri ve ortaklar: günlük / haftalık.

Kapsam dışı: ABD hisseleri, kripto, VİOP. Tüm hesaplamalar gece toplu çalışır; sayfalar hesap yapmaz. Bir bloğun tazelik satırı SLA'yı aşıyorsa “gecikmeli” rozeti görünür; kaynak kesintileri Veri sağlığı sayfasında izlenir.